Mật khẩu: đặt thế nào cho vừa chắc vừa nhớ được
Mật khẩu khó đoán không nhất thiết phải khó nhớ. Điều quan trọng hơn cả độ phức tạp là không dùng lại một mật khẩu ở nhiều nơi.
Ảnh minh hoạ của bài mẫu. Ảnh chụp cảnh chung, không gắn với sự việc nào.
Mối nguy thực tế nhất không phải việc ai đó ngồi đoán mật khẩu của bạn, mà việc một trang web nào đó để lộ danh sách mật khẩu, rồi người ta mang chính cặp email–mật khẩu ấy đi thử ở những trang khác. Nếu bạn dùng một mật khẩu cho nhiều nơi, một sự cố ở nơi ít quan trọng nhất sẽ mở cửa cho tất cả. Vì vậy quy tắc đầu tiên là mỗi nơi một mật khẩu khác nhau.
Độ dài giúp nhiều hơn các ký tự lạ. Một chuỗi gồm bốn năm từ không liên quan, viết liền hoặc nối bằng dấu gạch, dài và khó đoán mà vẫn đọc được thành câu để nhớ. Ngược lại, một mật khẩu ngắn nhồi đủ chữ hoa, số và dấu thường khó nhớ mà không chắc bằng. Tránh những thứ đoán được từ thông tin công khai: tên, năm sinh, tên con, tên nơi làm việc.
Nhớ hết thì không ai nhớ được, nên phần việc đó nên giao cho một trình quản lý mật khẩu. Khi đó bạn chỉ cần nhớ đúng một mật khẩu chính — và đó là chỗ nên đặt dài và cẩn thận nhất. Nếu chưa muốn dùng phần mềm, một cuốn sổ giấy để ở nơi an toàn trong nhà vẫn tốt hơn là dùng lại một mật khẩu ở mọi nơi.
Bước thêm đáng làm là bật xác thực hai lớp cho những tài khoản quan trọng nhất: hộp thư, tài khoản dùng để lấy lại mật khẩu, và những nơi có gắn thanh toán. Hộp thư nên được xếp đầu danh sách, vì ai vào được hộp thư thường có thể đặt lại mật khẩu của mọi tài khoản khác.